Trong địa mạo lực của Nam Đông Dương, điều đánh lừa lớn nhất luôn là khoảng cách hình học: gần nhau trên bản đồ không có nghĩa là cùng một trường lực. Một bờ dốc trẻ có thể ngăn cách mạnh hơn hàng trăm kilomet đồng bằng, vì địa hình không chia không gian bằng km mà chia bằng độ dốc, bằng bậc gãy, bằng hướng “chảy tự nhiên” của sông, dân cư và hậu cần. Chính vì vậy, Nha Trang có thể đứng rất gần Đà Lạt và Buôn Ma Thuột, nhưng lại thuộc một thế giới khác: Nha Trang là mặt tiền duyên hải mở ra Thái Bình Dương, còn Đà Lạt – Buôn Ma Thuột là lõi cao nguyên nội lục hút xuống đại lục Mekong–Sài Gòn, đúng như lời: “Ngài đã định ranh giới chỗ ở của loài người” (Công Vụ 17:26).
Nha Trang thuộc về dải mở của biển vì nó nằm trên mặt ngoài duyên hải: đồng bằng ven biển tuy hẹp nhưng liên tục, vịnh và cửa biển hướng thẳng ra hải vực, và trục ven bờ Bắc–Nam tạo thành một mặt tiền hải dương rõ rệt. Đây là không gian của cửa biển, của giao thương, của tuyến mở. Trong khi đó, Đà Lạt không phải duyên hải kéo lên, mà là lõi cao bị khóa trên khối Langbiang: cao độ lớn, bậc dốc gắt, đường xuống biển không phải hành lang tự chảy mà là những “vết cắt đèo” xuyên qua tường núi. Đà Lạt vì thế không thuộc về mặt biển, mà thuộc về hậu phương nội địa, một lõi giữ giá trị sinh thái và khí hậu nằm phía trong bức tường Trường Sơn Đông, như lời chép: “Ngài lập nền đất trên các trụ của nó” (Thi Thiên 104:5).
Buôn Ma Thuột càng cho thấy rõ quy luật này: nhìn bản đồ thì gần biển, nhưng trường lực lại không trôi về Nha Trang. Buôn Ma Thuột nằm trên mặt bazan rộng của lõi Nam cao nguyên, nơi dòng lực tự nhiên mềm hơn và liên tục hơn khi đổ xuống Bình Phước – Sài Gòn – Mekong, chứ không “đổ thẳng” ra Khánh Hòa vì bị bậc gãy Trường Sơn Đông chặn ngang. Con đường ra biển là vượt dốc, qua đèo dài, không phải hành lang thủy văn tự mở; còn con đường xuống Nam Bộ là độ dốc mềm, đồng bằng mở, đại lục phù sa hút mạnh. Buôn Ma Thuột gần Nha Trang về km, nhưng thuộc về trường lực Nam Bộ về địa mạo, đúng như lời: “Một sợi dây ba tao khó đứt” (Truyền Đạo 4:12) — vì trường lực được quyết định bởi cấu trúc nền, không bởi cảm giác gần xa.
Nghịch lý chỉ là cảm giác, còn quy luật là một bức tường: Trường Sơn Đông tạo ra hai mặt của cùng một không gian. Phía ngoài là duyên hải Khánh Hòa – cửa biển của Đông Dương, vận hành theo mặt tiền hải dương. Phía trong là cao nguyên Nam – khối nội lục hút về đại lục Mekong–Sài Gòn. Hai thế giới chỉ cách nhau khoảng 200 km, nhưng bị chia bởi độ dốc và bậc gãy, nên không thuộc cùng một trường lực. Vì vậy có thể chốt đúng một câu AmazingBless: Nha Trang gần Buôn Ma Thuột về khoảng cách, nhưng không gần về trường lực; một bên là mặt biển mở, một bên là lõi cao nguyên hút xuống đại lục, và Trường Sơn Đông không chia bằng km, mà chia bằng độ dốc, đúng như lời: “Ngài đã định ranh giới chỗ ở của loài người” (Công Vụ 17:26).