Trong thời đại hiện nay, nhiều lập luận phòng thủ vẫn vô thức dựa trên tư duy thế kỷ XIX: coi biển, eo biển, sông lớn hay khoảng cách ven bờ là vật cản tự nhiên trước một cường quốc lục địa. Cách nhìn này đã lỗi thời. Khi phương tiện chiến tranh thay đổi, ý nghĩa địa hình cũng buộc phải được đọc lại. “Chớ khuôn theo đời này, nhưng hãy biến hóa bởi sự đổi mới của tâm thần mình.” (Rô-ma 12:2).
Thứ nhất, cần xác lập lại tiền đề căn bản: đại lục ngày nay không còn là lục quân tiền cơ giới. Một cường quốc hiện đại là tổ hợp của lục quân cơ giới hóa, hải quân viễn dương và chuỗi hậu cần biển ngắn khi mục tiêu ở gần. Trong cấu hình đó, không gian “gần biển – gần đại lục – địa hình mở” không còn là an toàn mà trở thành nguy hiểm. Biển không còn đóng vai trò hào phòng thủ, mà trở thành đường cao tốc hậu cần cho lực lượng đổ bộ. “Vì kẻ tưởng mình đứng, hãy giữ kẻo ngã.” (I Cô-rinh-tô 10:12).
Thứ hai, trong chiến tranh hiện đại (đặt giả định không quân không quyết định cục diện), hải quân là phương tiện nhanh nhất để đưa lục quân cơ giới đến mục tiêu. Khi bờ biển thoải, khoảng cách ngắn và sau bờ là đồng bằng mở, việc đổ bộ không phải là “vượt chướng ngại” mà là nối tuyến vận tải. Lịch sử hiện đại đã nhiều lần chứng minh điều này: Normandy 1944 cho thấy biển không bảo vệ được lục địa; các chiến dịch Nhật Bản tại Đông Nam Á cho thấy biển là con đường, không phải rào cản; Crimea 2014 cho thấy biển gần giúp đổ bộ và tiếp tế nhanh. “Người khôn ngoan thấy tai họa bèn ẩn mình.” (Châm Ngôn 22:3).
Thứ ba, các đảo và bán đảo Đông Á vẫn tồn tại không phải nhờ eo biển hay sông ngăn cách, mà vì hội đủ ba điều kiện đồng thời. Một là địa hình nội tại cực kỳ bất lợi cho cơ giới hóa: sơn mạch dựng đứng, đới núi chiếm tỷ lệ lớn, đô thị bám sườn và hành lang hẹp khiến lực lượng tấn công không thể bung đội hình. Hai là khoảng cách chiến lược đủ lớn để kéo dài hậu cần, không thể “đi một chuyến là tới”. Ba là sự hiện diện của một hải quân mạnh hơn có khả năng khóa nhịp tiếp tế. Thiếu một trong ba yếu tố này, đảo gần đại lục trở thành điểm yếu chí tử. “Ai xây tháp mà không ngồi tính phí tổn trước?” (Lu-ca 14:28).
Thứ tư, điều gì thực sự có thể cản một đại lục cơ giới hóa ngày nay? Không phải sông, không phải eo biển hẹp, không phải đất bằng ven biển, cũng không phải bán đảo thấp gần đại lục. Chỉ có đới núi kết hợp đới khe vực sâu và kéo dài mới tạo ra vật cản chiến lược thực sự: ép lực lượng cơ giới vào cổ chai, phá đội hình, kéo dài thời gian và làm chi phí leo thang đến mức không chấp nhận được. Ngoài ra, chỉ còn một biến số khác là sự can thiệp của hải quân vượt trội. “Mưu chước làm cho chiến trận thành công.” (Châm Ngôn 20:18).
Thứ năm, khi áp logic này vào so sánh không gian cụ thể, sự khác biệt trở nên rõ ràng. Một khu vực như Luzon: gần đại lục, bờ biển dài và thoải, sau bờ là đồng bằng lớn — đây là cấu hình thuận lợi cho đổ bộ và bung lực cơ giới. Ngược lại, một không gian kiểu Kỳ Lộ – Phong Huỳnh: xa đại lục hơn, bờ biển bị núi áp sát, sau bờ là đới khe vực – đèo – sườn dốc liên hoàn. Trong cấu hình này, đổ bộ xong không thể triển khai đội hình lớn; hậu cần bị bẻ gãy; nhịp tiến công bị kéo dài. Theo logic chiến tranh hiện đại (không quân không quyết định), Kỳ Lộ – Phong Huỳnh khó tiếp cận hơn Luzon. “Đường của người khôn ngoan hướng lên trên.” (Châm Ngôn 15:24).
Kết luận cần được phát biểu bằng ngôn ngữ của thế kỷ XXI:
Biển gần đại lục không còn là hào phòng thủ, mà là đường cao tốc cho hải quân.
Chỉ có đới núi – đới khe vực sâu mới là vật cản thực sự đối với lục quân cơ giới.
Đặt vấn đề theo trục này không phải là phủ nhận lịch sử, mà là đọc lại lịch sử bằng công cụ của hiện tại. “Hãy thử nghiệm mọi sự; điều chi lành thì giữ lấy.” (I Tê-sa-lô-ni-ca 5:21).
Những ai tiếp tục đọc biển như hào nước đang sử dụng bản đồ của thế kỷ trước để bước vào cuộc chơi của thế kỷ này.