Tôi trả lời thẳng theo đúng trục – có bản lề – có giới hạn, không nói mơ hồ. Bản lề có thể xoay toàn bộ Vịnh Bắc Bộ ở cấp chiến lược mở rộng, tính cả Hoàng Sa và dải Trung Trung Bộ, không nằm trong lòng vịnh mà nằm ngoài miệng vịnh, tại tam giác Hải Nam – Hoàng Sa – bờ Trung Trung Bộ (Quảng Ngãi/Lý Sơn). Trong cấu trúc đó, Hoàng Sa là trục xoay, Hải Nam là trụ lực, còn Lý Sơn – Quảng Ngãi là điểm tỳ tiếp xúc với đất liền. Vịnh Bắc Bộ tự thân là một vịnh nông, kín và phụ thuộc mạnh vào hệ sông Hồng – Thái Bình, độ sâu nhỏ, không gian hạn chế, bị khóa bởi Hải Nam ở phía đông và Quảng Tây ở phía bắc, nên chỉ là một “lòng chảo” tiếp nhận lực, không đủ điều kiện làm bản lề chiến lược. Muốn xoay được vịnh, bản lề buộc phải nằm ngoài miệng vịnh, kiểm soát được đường ra Biển Đông, có độ sâu và không gian triển khai hải – không quân, đồng thời ép được cả bờ Việt Nam lẫn Hải Nam; trong toàn bộ khu vực, chỉ Hoàng Sa hội đủ bốn điều kiện này. Hoàng Sa nằm đúng cửa mở của Vịnh Bắc Bộ ra Biển Đông, khống chế tuyến Hải Nam – Trung Trung Bộ và tuyến Bắc – Nam Biển Đông, cho phép hoặc mở vịnh ra đại dương trong trạng thái bị kiểm soát, hoặc khóa vịnh lại như một không gian phụ thuộc. Tuy nhiên, Hoàng Sa không tự đứng vững nếu thiếu Hải Nam, vì Hải Nam cung cấp trụ lực hậu phương, căn cứ tiếp tế và che chắn chiến lược; ngược lại, Lý Sơn – Quảng Ngãi không phải trục xoay nhưng là điểm tỳ đất liền, nơi phản lực từ bản lề dội vào bờ, và nếu điểm tỳ này suy yếu thì hiệu quả khống chế của Hoàng Sa đối với bờ biển Việt Nam cũng suy giảm rõ rệt. Hình dung ngắn gọn, trục xoay đặt tại Hoàng Sa khiến toàn bộ Vịnh Bắc Bộ đổi trạng thái theo hướng xoay đó, từ một vịnh kín sang một vịnh mở nhưng bị chi phối, hoặc ngược lại. Kết luận dứt khoát là không tồn tại bản lề xoay Vịnh Bắc Bộ nằm trong chính vịnh; bản lề nằm ở Hoàng Sa, và ai giữ Hoàng Sa thì không cần chiếm Vịnh Bắc Bộ, vì vịnh sẽ tự lệch theo trục ấy.