BẢN LỀ LÕI – HẢI QUÂN – CẤU TRÚC QUỐC GIA

(đối chiếu theo lẽ không gian)

“Hễ nhà nào tự phân rẽ thì nhà ấy không đứng được.” (Mác 3:25)

Hải quân không phản ánh tham vọng của quốc gia, nhưng phản ánh mức độ an toàn hay mong manh của lõi mà quốc gia ấy nương dựa; vì quyền lực không sinh ra từ ý muốn, mà sinh ra từ trật tự đứng vững. Quốc gia nào có lõi sâu và xoay được trục thì đẩy hải quân ra xa, còn quốc gia nào có lõi lộ thiên hoặc không có lõi thì buộc phải kéo hải quân về gần để sinh tồn; bởi “người khôn ngoan thấy tai họa thì ẩn mình, còn kẻ ngu dại cứ đi tới rồi phải mang lấy họa.” (Châm-ngôn 22:3)

Hoa Kỳ là trường hợp hiếm trong lịch sử địa–chiến lược, vì sở hữu một lõi nội địa sâu, liên thông và khép kín, nơi Mississippi hợp với Ohio mà chảy về Vịnh Mexico, là cửa kín như hồ nội hải, không có eo biển quốc tế để thiên hạ qua lại; bởi vậy lõi được bảo vệ bằng chiều sâu địa hình chứ không phải bằng hạm đội, đúng như lời rằng: “Thành bền không phải nhờ tường cao, nhưng nhờ sự khôn ngoan mà giữ.” (Truyền-đạo 9:15). Do đó hải quân Hoa Kỳ không đứng để che chở hậu phương, nhưng được đẩy ra vòng ngoài đại dương để kiểm soát hệ thống, vì “ai trung tín trong việc rất nhỏ, cũng trung tín trong việc lớn.” (Lu-ca 16:10) Hải quân Mỹ là công cụ xoay trục không gian, chứ không phải tấm khiên của lõi.

Trung Quốc thì khác, vì lõi kinh tế – dân cư lớn của họ mở thẳng ra biển nông Hoa Đông, không có chiều sâu che chắn, các cửa sông đều phơi ra trước không gian tranh chấp; nên hải quân bị kéo về gần lõi để phòng thủ bắt buộc, chứ không phải để xoay trục. Điều ấy ứng với lời rằng: “Kẻ xây nhà mình trên cát, khi mưa sa, nước lụt, gió thổi, thì nhà ấy sập.” (Ma-thi-ơ 7:26–27). Hải quân đứng sát lõi không phải dấu hiệu của quyền lực, mà là dấu hiệu của sự lo sợ trước điều không được che giấu.

Nga là cường quốc lục địa điển hình, vì lõi nằm sâu trong nội Á–Âu, hoàn toàn không phụ thuộc biển; các cửa biển đều bị khóa hoặc bị hạn chế, nên hải quân chỉ là tay phụ, còn sức nặng thật sự nằm ở đất liền và chiều sâu không gian. “Đức Giê-hô-va ban cho dân sự sự yên ổn trong xứ.” (Giô-suê 21:44) Nga giữ đất để tồn tại, không dùng biển để xoay thế giới, bởi họ biết đâu là nền móng của mình.

Anh quốc không có lõi để ẩn, toàn cõi là rìa, toàn rìa là tiền tuyến; vì thế hải quân đối với Anh không phải là công cụ quyền lực, mà là điều kiện tồn tại. “Nếu Đức Giê-hô-va không giữ thành, thì người canh thức canh thức luống công.” (Thi-thiên 127:1) Với Anh, mất biển là mất nước, nên hải quân chính là sinh mệnh địa lý, không phải lựa chọn chiến lược.

Pháp có lõi lục địa tương đối, song không đủ sâu để trở thành bản lề toàn cầu, lại mở ra hai hướng biển khác nhau, khiến hải quân phân tán và mang tính viễn chinh; Pháp vận hành như cường quốc bản lề khu vực trong cấu trúc châu Âu, ứng với lẽ rằng: “Mỗi vật đều có thì, mỗi việc dưới trời đều có kỳ định.” (Truyền-đạo 3:1)

Nhật Bản không có lõi nội địa, là chuỗi đảo giữa biển, nên biển vừa là hậu phương vừa là tiền tuyến; bởi vậy hải quân mang tính sinh tử, vì “sự sống ở nơi huyết.” (Lê-vi Ký 17:11) Mất biển thì quốc gia tê liệt, và điều ấy không phải do ý chí, mà do hình thể đất đai đã định.

Ấn Độ có lõi dân cư rất lớn nơi đồng bằng Ấn–Hằng, nhưng lõi ấy mở thẳng ra biển Ấn Độ mà không có chiều sâu che chắn; vì vậy họ buộc phải tăng cường hải quân, song trục xoay chưa hoàn chỉnh, lục quân vẫn là gốc chính, đúng như lời: “Cái gốc nếu còn, thì cành vẫn sống.” (Ê-sai 11:1)

Vậy có thể rút toàn bộ so sánh thành ba quy luật không đổi: lõi càng sâu thì hải quân càng ra xa; lõi càng lộ thì hải quân càng kéo về; không có lõi thì hải quân chính là sinh mệnh. Hoa Kỳ hội đủ lõi sâu, cửa an toàn và khả năng kiểm soát vòng ngoài, nên mới trở thành bản lề toàn cầu, vì “kẻ nào trung tín trong việc mình được giao, người ấy được lập trên nhiều việc.” (Ma-thi-ơ 25:21)

Cho nên hải quân mạnh không làm nên cường quốc, nhưng cấu trúc lõi an toàn mới quyết định hải quân đứng ở đâu; quốc gia nào phải đặt hải quân sát lõi để phòng thủ thì chưa thể xoay trục thế giới, còn quốc gia nào đẩy được hải quân ra xa lõi, quốc gia ấy mới có quyền định hình không gian, vì “đường lối người công bình giống như ánh sáng ban mai, càng rạng càng sáng cho đến lúc trọn ngày.” (Châm-ngôn 4:18)